Müasir şəhər həyatının qaçaqaçı içində ən böyük tələyə harada düşdüyümüzün fərqindəyikmi? Parlaq neon işıqları, cəlbedici qablaşdırmalar və bir neçə dəqiqəyə hazır olan “ləzzətli” menyular… Ayaqüstü yemək, yəni sürətli qida sənayesi bu gün təkcə mədəmizi deyil, gələcəyimizi də işğal edib. İlk baxışda zaman qazandıran və ucuz görünən bu qidalar, əslində, sağlamlığımıza kəsilmiş ən ağır hesabdır. Biz vaxta qənaət etdiyimizi zənn edirik, amma gerçəkdə qənaət etdiyimiz öz ömrümüzdür.

Məsələnin ciddiliyi düşündüyümüzdən qat-qat böyükdür. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının məlumatlarına görə, 1975-ci ildən bu günə qədər dünyada piylənmə səviyyəsi üç dəfə artıb. Bu, sadəcə estetik problem deyil, qlobal miqyaslı bir epidemiya deməkdir. Bu qidalar artıq qida deyil – laboratoriyalarda hazırlanmış kimyəvi birləşmələrdir. Həddindən artıq duz, şəkər və doymuş yağlarla zəngin olan bu məhsullar beyində narkotik maddələrlə oxşar təsir yaradır və asılılıq formalaşdırır. Gənclər arasında 2-ci növ şəkərli diabetin, ürək-damar xəstəliklərinin və xroniki yorğunluğun sürətlə artmasının əsas səbəbi də məhz bu “dadlı zəhər”dir.

Ən qorxulu məqam isə bu qidalanma tərzinin artıq genetik səviyyədə təsir göstərməsidir. Araşdırmalar sübut edir ki, daim emal olunmuş qidalarla qidalanan gənclərdə zehni inkişaf ləngiyir, yaddaş zəifləyir və depressiyaya meyillilik artır. Sənaye nəhəngləri güclü marketinq hiylələri ilə uşaqları və gəncləri hədəf alır, onlara xoşbəxtliyin bir menyu içində olduğu yalanını satırlar. Nəticədə isə enerjisiz, daim halsız və xəstəliklərə açıq bir nəsil formalaşır.

Bu fəlakətin qarşısını almağın yolu mətbəxə – köklərimizə qayıtmaqdan keçir. Həll yolu sadədir, lakin iradə tələb edir: “Hazır qidadan imtina et, həqiqi qidanı seç.” Ev yeməkləri, mövsümi meyvə-tərəvəzlər və ənənəvi mətbəximiz ən sağlam alternativdir. Gənclər anlamalıdır ki, sağlam qidalanma təkcə şəxsi seçim deyil, həm də strateji məsələdir. Çünki fiziki və zehni cəhətdən sağlam olmayan fərdlərdən ibarət cəmiyyət gələcəyin çağırışlarına cavab verə bilməz, inkişaf edə bilməz.

Bu dəyişiklik ona görə həyati əhəmiyyət daşıyır ki, sağlam bədən və iti zəka bir millətin ən böyük sərvətidir. Biz bu sərvəti plastik qablarda satılan ucuz yeməklərə qurban verməməliyik.

Müəllif:
“İntellekt” Sərhədsiz Maarifçi Gənclər İctimai Birliyi