23 iyul 2025-ci il – Bu gün tanınmış iqtisadçı, korrupsiya əleyhinə ekspert və insan haqları müdafiəçisi Gubad İbadoğlunun qanunsuz həbsindən iki il ötür. Bu münasibətlə bir sıra beynəlxalq təşkilatlar və koalisiyalar Azərbaycan hökumətini Gubad İbadoğlunu dərhal və qeyd-şərtsiz azad etməyə çağıran birgə bəyanat yayıblar.

Birgə bəyanatda qeyd olunur ki, Gubad İbadoğlu illərdir Azərbaycanın neft və qaz sektorunda korrupsiyanı ifşa edib, dövlət gəlirlərində şəffaflıq tələb edib və ölkədən oğurlanmış sərvətlərin bərpası uğrunda mübarizə aparıb. O, UNCAC Koalisiyası, Publish What You Pay, Natural Resource Governance Institute, Open Government Partnership (OGP) və Extractive Industries Transparency Initiative (EITI) kimi beynəlxalq platformalarda fəal olub.

Həbsi və işgəncələr

2023-cü il iyulun 23-də Gubad İbadoğlu və həyat yoldaşı polis tərəfindən döyülərək saxlanılıb. Həyat yoldaşı sonradan azad edilsə də, İbadoğlu əsassız şəkildə saxta pul dövriyyəsi və terrorçuluqla əlaqə ittihamı ilə həbsdə saxlanılıb. O, doqquz ay ərzində qeyri-insani və ləyaqətsiz şəraitdə saxlanılıb və yalnız beynəlxalq təzyiqlərdən sonra 2024-cü ilin aprelində ev dustaqlığına buraxılıb.

Bəyanatda bildirilir ki, Gubad İbadoğlunun səhhəti ağırdır, lakin o hələ də nə azadlığa buraxılıb, nə də tibbi yardım alır. 2024-cü ilin iyulunda onun məhkəmə prosesi ölkədə misli görünməmiş şəkildə qeyri-müəyyən müddətə təxirə salınıb. Bundan əlavə, onun ailə üzvləri də hədəfə alınıb – qardaşı Qalib Bayramova qarşı cinayət işi başlanıb.

Azərbaycanda vətəndaş cəmiyyətinə artan təzyiqlər

Bəyanatda qeyd olunur ki, İlham Əliyev hakimiyyəti tənqidçilərə və müstəqil vətəndaş cəmiyyətinə qarşı sistematik təqib siyasəti yürüdür. Son iki ildə siyasi məhbusların sayı 375-ə çatıb, sonuncu müstəqil media qurumu isə 2025-ci ilin fevralında fəaliyyətini dayandırmaq məcburiyyətində qalıb. Xarici media orqanlarına da ciddi məhdudiyyətlər tətbiq olunur.

Human Rights Watch-un məlumatına görə, Azərbaycan hakimiyyəti 2014-cü ildən qalmış beynəlxalq donor və QHT-lərə qarşı təzyiqləri yenidən canlandırıb – onlara qarşı saxta vergi qaçaqmalçılığı və qanunsuz sahibkarlıq ittihamları irəli sürülüb.

Tələblər

Bəyanata imza atan təşkilatlar Azərbaycan hökumətini:
• Gubad İbadoğlunu dərhal və qeyd-şərtsiz azad etməyə,
• Ona təxirəsalınmaz tibbi yardım göstərməyə,
• Bütün siyasi məhbusları azad etməyə,
• Və ifadə, sərbəst toplaşma və birləşmə azadlıqlarına hörmət etməyə çağırır.

Bəyanata imza atan təşkilatlar:
• Crude Accountability
• Freedom Now
• Hawkmoth
• Human Rights Foundation
• Natural Resource Governance Institute
• Publish What You Pay
• Transparency International Georgia
• Transparency International France
• UK Anti-Corruption Coalition
• UNCAC Coalition