Təhsilalanlar arasında ictimai fəallıq onların ümumi inkişafının vacib aspektidir. Bu, təhsilalanlara lazımi münasibətlər qurmağa, yeni müxtəlif bacarıqlar öyrənməyə, eyni zamanda sosial və emosional zəkanın inkişafına kömək edir. Bununla belə, sosial medianın kommunikasiya mənzərəsində üstünlük təşkil etdiyi bugünkü rəqəmsal əsrdə tələbələr arasında üz-üzə ünsiyyətin daha az yayıldığı müşahidə edilir. Nəticədə, bir çox tələbə lazımi əlaqələr qurmaq və münasibətlərini saxlamaq üçün mübarizə aparır, bu bəzən təcrid və hətta depressiya hisslərinin yaranmasına səbəb olur. Digər aspektdən yanaşsaq, müasir dünyada təhsilalanlar akademik və şəxsi uğurlarına təsir edə biləcək geniş spektrli təzyiq və problemlərlə üzləşirlər.

Bu çətinliklərin öhdəsindən gəlməyin yollarından biri də ictimai-sosial fəaliyyətdir. İctimai-sosial fəaliyyət onlara həmyaşıdları ilə əlaqələr yaratmaq, vacib bacarıqları inkişaf etdirmək və ümumi rifahını yaxşılaşdırmaq, eyni zamanda müasir dövrün tələblərinə adaptasiya olmaq üçün dəyərli imkanlar təqdim edə bilər. Araşdırmalar göstərir ki, ictimai-sosial fəaliyyət təhsilalanların akademik fəaliyyətinə müsbət təsir göstərə bilər. Onlar həmyaşıdları ilə ünsiyyətdə olduqda və onlarla ünsiyyət qurduqda, asanlıqla öz fikirlərini paylaşa, layihələr və tapşırıqlar üzərində əməkdaşlıq edə və işləri ilə bağlı rəylər ala bilərlər.

Bundan əlavə, sosial qarşılıqlı əlaqə bu qrupun mənəviyyatını yüksəldə bilər ki, bu da onların akademik uğur üçün mövqeyinin yaxşılaşdırmasına gətirib çıxarır. Sosiallaşma təhsilalanlar arasında aidiyyat hissi yaratmağa və özlərini onları dəstəkləyən bir cəmiyyətin bir hissəsi hiss etmələrinə səbəb olur. Bu, öz növbəsində, akademik və şəxsi çətinliklərin öhdəsindən gəlməyə kömək edir, onların inamını artırır və stress səviyyələrini azaldır. Təhsilalanlar arasında ictimai fəallığın artırılması ümumi olaraq ictimai fəaliyyətin inkişafına xüsusi təsir göstərir. Bu sahədə ciddi araşdırmaların aparılması zamanı ictimai fəaliyyətin inkişafı üçün fərqli təcrübələr və məlumatların bir araya gətirilməsi vacibdir. Bu, fərqli insanlarla əlaqələr quraraq, fərqli ideyaların və inkişaf yollarının paylaşılmasına və qarşılıqlı öyrənməyə imkan verir. Bir sözlə desək təhsilalanlar arasında ictimai fəallığın artırılması çox önəmlidir. Bu istiqamətdə müxtəlif ölkələrin, beynəlxalq təşkilatların təcrübəsinə baxaq bilərik.

Məsələn, ictimai fəallığın artırılması istiqamətində elə öz ölkəmizdə mövcud olan praktikaya nəzər salaq. Qeyd edək ki, gənc nəslin ictimai fəallığının artırılması dövlətimizin gənclər siyasətinin prioritet istiqamətlərindən biridir. Bu gün ölkəmizdə ölkə başçısı tərəfindən məktəb və liseylərdə, kollec və universitetlərdə təhsil alan yeniyetmə və gənclərin hərtərəfli inkişafı üçün şəraitin yaradılmasına, onların yaradıcılıq potensialının ölkəmizin inkişafı, dövlətimizin siyasi, iqtisadi, hərbi qüdrətinin artırılması, xalqımızın rifah səviyyəsinin daha da yüksəldilməsi uğrunda səfərbər edilməsinə xüsusi diqqətlə yanaşılır. Dövlətimizin həyata keçirdiyi gənclər siyasəti gənclər arasında ictimai fəallığın artırılması prosesində stimulverici böyük amildir.

Bu gün ölkəmizdə gənclərin davamlı inkişafını təmin etmək üçün müxtəlif istiqamətlər üzrə kifayət qədər gənclər təşkilatları, könüllü təşkilatları, ictimai birliklər, eyni zamanda gənclər sektorunda fəaliyyət göstərən bir çox təşkilatların bir araya gəldiyi, Azərbaycan Respublikası Gənclər Təşkilatları Milli Şurası (NAYORA), Azərbaycan Tələbə Gənclər Təşkilatları İttifaqı (ATGTİ), Azərbaycan Könüllü Təşkilatları İttifaqı (AKTİ) və.s kimi qurumlar fəaliyyət göstərir. Gənclər təşkilatları dövlət gənclər siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri olmaqla yanaşı, vətəndaş cəmiyyətinin qurulmasında, ölkəmizin inkişafında gənclərin iştirakını şərtləndirən əsas amillərdən biridir. Məhz bu səbəbdən gənclər təşkilatları ilə işin təşkili və bu istiqamətə ölkə rəhbərliyinin birbaşa diqqət göstərməsi gələcək nəslin və ictimai-sosial sektorun hərtərəfli inkişafını köklü şəkildə təmin edən əsas faktordur.

Bu gün təhsil müəssisələrindəki mövcud duruma baxsaq demək olar ki, Azərbaycanda bütün orta, ali və.s digər təhsil müəssisələrində tələbə təşkilatları, tələbə klubları fəaliyyət göstərir. Bunların fəaliyyət istiqamətlərini araşdırsaq həm klassik təşkilatların , həm də ixtisaslaşmış təşkilatların olduğunu görə bilərik. Məsələn bunlara daha çox Tələbə Gənclər Təşkilatını, Tələbə Elmi Cəmiyyətini, Tələbə Həmkarlar İttifaqı Komitəsini və.s aid etmək olar. Bununla yanaşı bəzi universitetlərdə müasir dövrün tələblərinə uyğun olaraq spesifik fəaliyyətləri olan, İT, rəqəmsallaşma və.s kimi sahələrdə ixtisaslaşmış tələbə klubları fəaliyyət göstərir. Eyni zamanda sadaladığımız bu təşkilatlara üzv olmaq, onların işində aktiv iştirak etmək bütün gənclər, təhsilalanlar üçün əlçatandır.

Ümumi baxış keçirdikdən sonra nəticə olaraq bütün təhsilalanlar, əvvəldə də qeyd etdiyimiz kimi həm universitet daxilində , həm də universitetdən kənar fəaliyyət göstərən gənclər təşkilatlarına, ictimai birliklərə və.s üzv olub, onların həyata keçirdiyi fəaliyyətlərdə, layihələrdə aktiv iştirak edərək özlərinin liderlik, kommunikasiya, idarəçilik və.s bacarıqlarını inkişaf etdirə bilərlər. Bununla bərabər maarifləndirmə və həmrəylik işləri, mədəni fəaliyyətlər və digər sosial tədbirlərin təşkili prosesində iştirak edərək, nəticədə ictimai fəallığlarını artırıb ümumi rifahlarını yaxşılaşdıra, sosial və emosional zəkalarının inkişafını təkmilləşdirə bilərlər.

Cabbar Cəlilov,
Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetinin “Maliyyə və mühasibat” fakültəsinin 4-cü kurs tələbəsi, Tələbə-rektor

Yazı “XXI Əsr Təhsil Mərkəzi ” İctimai Birliyinin Azərbaycan Respublikasının Elm və Təhsil Nazirliyinin maliyyə dəstəyi ilə “Təhsilalanlar arasında ictimai fəallığın dəstəklənməsi” layihəsi çərçivəsində hazırlanıb