Avropa Parlamenti (AP) Avropa İttifaqına (Aİ) üzv olmayan ölkələrlə vizasız gediş-gəlişin dayandırılması üçün yeni qaydaları təsdiqləyib. Oktyabrın 7-də keçirilən səsvermədə 518 deputat yeni mexanizmin lehinə, 96-sı əleyhinə səs verib, 24 nəfər isə bitərəf qalıb.

Yeni qaydalar Aİ-yə üzv ölkələr tərəfindən noyabrın 17-də Avropa Şurasında səsverməyə çıxarılacaq və onların 2025-ci ilin dekabrında qüvvəyə minməsi gözlənilir.

Təkmilləşdirilmiş mexanizm təhlükəsizlik riskləri yaradan və ya insan hüquqlarını pozan ölkələrə qarşı vizasız rejimin daha tez dayandırılmasına imkan verəcək. Bundan əlavə, sənəddə Gürcüstanla bağlı xüsusi müddəa yer alıb — bu dəyişiklik vizasız gediş-gəlişin yalnız beynəlxalq münasibətlərdə əsas hüquq və öhdəlikləri pozmaqda məsuliyyət daşıyan rəsmi şəxslərlə məhdudlaşdırılmasına imkan verir.

Hazırda bu mexanizm Gürcüstan da daxil olmaqla, vətəndaşları qısamüddətli (90 günə qədər) səfərlər üçün Şengen zonasına vizasız daxil ola bilən 61 ölkəyə şamil olunur. Yeni sistem Avropa Komissiyasına təhlükəsizlik risklərinin artması və ya qeyri-qanuni miqrasiya hallarının çoxalması zamanı vizasız rejimi əvvəlcə müvəqqəti, sonra isə tam şəkildə ləğv etmək səlahiyyəti verir.

Aİ-də vizasız rejimin yenidən nəzərdən keçirilməsi məsələsi son aylarda daha çox gündəmə gəlib. İyun ayında Aİ Şurası və Avropa Parlamenti demokratik prinsiplərin və insan hüquqlarının sistematik şəkildə pozulması, eləcə də hibrid təhdidlərin mövcudluğu halında vizasız rejimin dayandırılmasına imkan verən yeni qaydalar barədə razılığa gəlib.

Brüssel Gürcüstan hakimiyyətinə əsas şərtlərə əməl etdiyini nümayiş etdirmək və liberallaşma prosesinə olan inamı saxlamaq üçün sentyabrın 1-dək vaxt vermişdi. Lakin Avropa Parlamentinin son qərarı bu istiqamətdə narahatlıqların davam etdiyini göstərir.