Dövlət Statistika Komitəsi (DSK) 2024-cü ildə ölkənin regionlarında demoqrafik vəziyyətə dair göstəriciləri açıqlayıb. Rəqəmlər göstərir ki, Azərbaycanda doğumlar azalır, ölümlər artır, təbii artım isə bir çox bölgələrdə mənfi trendlə davam edir.

Doğum azalır, ölüm artır

DSK-nın məlumatına görə, ölkənin yalnız üç rayonunda — Xocalı, Daşkəsən və Şabranda doğum göstəricisində artım qeydə alınıb.
• Xocalıda doğum 8 faiz,
• Daşkəsəndə 4 faiz,
• Şabranda isə 2 faiz artıb.

Lakin digər bölgələrdə vəziyyət tam əksinədir:
• Xocavənddə doğum 27 faiz,
• Şuşada 22 faiz,
• Qubadlıda 21 faiz,
• Xızı və Laçında 17 faiz azalıb.

Ümumilikdə, ölkə üzrə doğumların sayı orta hesabla 9 faiz azalıb.

Əhali arasında ölüm halları artır

Ölüm göstəricilərində də bölgələr üzrə ciddi fərqlər müşahidə olunur.
• Naftalan və Saatlıda ölüm halları 14 faiz artıb,
• Xaçmaz, Astara və Zəngilanda isə əksinə — 14 faiz azalıb.

Digər bölgələrdə artım belə olub:
• Kəlbəcər, Şirvan, Qobustan – 7 faiz,
• Ucar, Şamaxı – 6 faiz,
• Yardımlı, Şuşa – 5 faiz,
• Ağsu, Salyan – 3-4 faiz.

Ümumilikdə, 2024-cü ildə 15 rayon və şəhərdə ölüm halları artıb.

Təbii artımın geriləməsi: ən pis vəziyyət Şuşa və Şirvanda

Ötən il 80-dən çox inzibati ərazi vahidindən yalnız 8-də təbii artımda yüksəliş qeydə alınıb.
Ən yüksək artım:
• Kürdəmirdə — 16 faiz,
• Daşkəsən, Şabran, Xocalı, Ağstafada — 12-13 faiz.

Ən ciddi azalma isə:
• Naftalan — 68 faiz,
• Şuşa və Qubadlı — 40 faiz,
• Lənkəran, Şirvan, Balakən, Xocavənd — 35 faiz,
• Tərtər və Qazax — 30 faiz.

Körpə ölümü göstəriciləri həyəcan doğurur

2024-cü ildə 1 yaşadək körpə ölümü səviyyəsinə görə Şuşa ən pis nəticə göstərib.
Hər 1000 nəfərə 29 körpə ölümü qeydə alınıb — bu, ölkə üzrə orta göstəricidən iki dəfə, inkişaf etmiş ölkələrin səviyyəsindən isə 13-14 dəfə yüksəkdir.

Ekspertlər nə deyir?

Demoqraflar hesab edirlər ki, bu proses ölkədə iqtisadi və sosial gərginlik, miqrasiya axını və ailələrin doğum qərarlarını təxirə salması ilə bağlıdır.
Ölüm səviyyəsində artım isə səhiyyə sistemində profilaktik tədbirlərin zəifləməsi və yaşlı əhali payının artması ilə izah olunur.

Nəticə: Rəqəmlər göstərir ki, Azərbaycan regionları üzrə demoqrafik balans sürətlə dəyişir — doğumların azalması və ölümlərin artması əhalinin təbii artımını təhlükə altına salır.