Çeçenistanda qadın geyimlərinə dair yeni məhdudiyyətlər qüvvəyə minib. Qadağalar əsasən “kişilərə məxsus elementlər”in ənənəvi qadın geyimlərində istifadəsinə yönəlib. Müşahidəçilər hesab edir ki, bu addımlar respublika rəhbərliyinin son vaxtlar qadınların görünüşünə nəzarəti daha da gücləndirməsi ilə bağlıdır və məqsəd ənənələri qorumaqdan çox cəmiyyəti daha sərt şəkildə idarə etməkdir.

Çeçenistan Mədəniyyət Nazirliyinin açıqlamasına əsasən, dizaynerlər artıq “ənənəvi adətlərə və mədəni dəyərlərə zidd” sayılan bəzi üslublardan istifadə edə bilməyəcəklər. Xüsusilə ənənəvi çerkeska – yüksək yaxalı yun çuxanın sinəsində yerləşən və “qazır” adlanan sürsat cibləri qadağan olunan elementlər sırasındadır.

Nazirlik qazırların ayrıca vurğulanmasını belə izah edib:
“Döyüşçülər bu hissələrdən barıt gilizlərini saxlamaq üçün istifadə edirdi. Zamanla qazırlar cəsarətin, şərəfin və qoruyucu ruhun rəmzinə çevrilib”.
Açıqlamada qeyd olunur ki, qadın geyimlərində bu elementlərdən istifadə “kişilərə xas simvolikanın mənimsənilməsi” və “əsrlər boyu formalaşmış ənənələrin pozulması” kimi dəyərləndirilir.

Bu, son bir ayda qəbul edilən ikinci geyim məhdudiyyətidir. Oktyabrda Çeçenistan rəhbərliyinə yaxın müşavir Amir Suqayipovun açıqlamasına görə, qadınların baş örtüyü olmadan küçəyə çıxması qadağan edilmiş, belə hallarda qadınların “izahedici söhbətlərə” cəlb ediləcəyi bildirilmişdi. Eyni zamanda yalnız gözlərin göründüyü niqabdan istifadəyə də qadağa qoyulub.

Qadağalar, ailə klanı və idarəçilik

Çeçenistan rəhbəri Ramzan Kadırov uzun illərdir dövlət idarəçiliyində qohumlarının üstün mövqe tutması ilə tanınır. Yeni qadağanı elan edən Mədəniyyət Nazirliyinə rəhbərlik edən İsa İbrahimov da Kadırovun qohumudur.

Nazirliyə bir müddət Kadırovun qızı Ayşət Kadırova rəhbərlik edib. O, 2021–2023-cü illərdə mədəniyyət naziri vəzifəsini icra edib, daha sonra sosial məsələlər üzrə baş nazirin müavini təyin olunub. 26 yaşlı Ayşət Kadırova bu ilin fevralında istefa verərək vəzifənin “güclü bir kişiyə daha uyğun olduğunu” bildirib və biznes fəaliyyətinə qayıdacağını açıqlayıb.

Onun ən tanınmış biznes layihəsi “Firdaws” moda evidir. Brend özünü “təvazökar dəb” istiqamətində fəaliyyət göstərən, ənənəvi Çeçen üslubu və Vaynax naxışlarına əsaslanan geyimlər istehsal edən şirkət kimi təqdim edir. “Firdaws” məhsullarını “zərif üsluba üstünlük verən və mədəniyyətinə sadiq qalan” qadın və kişilərə yönəltdiyini bildirir.

Yeni qadağaların yaxın müddətdə Çeçenistanın ictimai həyatında daha sərt nəzarət mexanizmlərinə çevriləcəyi gözlənilir.