22-26 iyun tarixlərində Fransanın Strasburq şəhərində Avropa Şurası Parlament Assambleyasının (AŞPA) 2026-cı il yay sessiyasının üçüncü hissəsi keçiriləcək. Sessiyanın gündəliyində insan hüquqları, demokratiya, hüququn aliliyi və Avropa Şurasına üzv ölkələrdə fundamental azadlıqların vəziyyəti ilə bağlı məsələlərin müzakirəsi nəzərdə tutulur.

Bu sessiya çərçivəsində Azərbaycanda jurnalistlərə, hüquq müdafiəçilərinə, siyasi fəallara və xaricdə yaşayan tənqidçilərə qarşı iddia olunan transmilli repressiyalar məsələsinin də müzakirəyə çıxarılması gözlənilir.

Son illərdə Avropada yaşayan azərbaycanlı mühacirlərə və hökuməti tənqid edən şəxslərə qarşı təzyiq iddiaları beynəlxalq təşkilatların diqqət mərkəzinə düşüb. Hüquq müdafiəçiləri bildirirlər ki, bəzi hallarda Azərbaycan hakimiyyətini tənqid edən şəxslər ölkə xaricində də təhdid, təqib və zorakılıqla üzləşirlər.

Xüsusilə Fransada yaşayan azərbaycanlı bloqer və siyasi fəal Məhəmməd Mirzəlinin işi bu mövzuda ən çox müzakirə olunan hadisələrdən biri olub. Fransa məhkəməsinin onun hücum işi ilə bağlı çıxardığı hökm Avropada siyasi motivli zorakılıq və jurnalistlərin təhlükəsizliyi məsələsini yenidən gündəmə gətirib.

Beynəlxalq insan hüquqları təşkilatları dəfələrlə bəyan ediblər ki, jurnalistlərin və müxalif mövqedə olan şəxslərin fəaliyyətinə görə təqib olunması qəbuledilməzdir. Onlar Avropa ölkələrini belə hallara qarşı daha sərt hüquqi mexanizmlər tətbiq etməyə çağırıblar.

AŞPA sessiyası ərəfəsində Azərbaycanda son dövrlərdə jurnalistlərə qarşı aparılan cinayət təqibləri də diqqət mərkəzindədir. Hüquq müdafiəçiləri ölkədə media azadlığının vəziyyətindən narahatlıq ifadə edir, bir sıra jurnalistlərin və ictimai fəalların siyasi motivli ittihamlarla həbs olunduğunu bildirirlər.

Eyni zamanda dini inanclarına görə təqib edildiyini bildirən şəxslərin məsələsi də insan hüquqları təşkilatlarının gündəmindədir. Tənqidçilər Azərbaycanda söz, mətbuat və vicdan azadlığı sahəsində vəziyyətin pisləşdiyini iddia edirlər.

Azərbaycan hakimiyyəti isə bu ittihamları qəbul etmir, ölkədə bütün şəxslərin qanun qarşısında bərabər olduğunu və məhkəmə proseslərinin hüquqi əsaslarla aparıldığını bildirir.

AŞPA-nın Strasburq sessiyası zamanı Azərbaycanla bağlı müzakirələrin əsas istiqamətlərindən birinin məhz insan hüquqları, siyasi təqiblər və xaricdə yaşayan tənqidçilərin təhlükəsizliyi mövzusu olacağı gözlənilir. Sessiyanın nəticələri Avropa Şurası çərçivəsində Azərbaycanla bağlı gələcək münasibətlərə və qiymətləndirmələrə təsir edə bilər.